اجبار به ازدواج

اجبار به ازدواج، پدیده ای ناپسند است که در بعضی نقاط ایران هنوز هم رواج دارد. ازدواج امری مقدس و پسندیده در نظام و و جوامع بشری می‌باشد. ازدواج دارای بعد عاطفی است که در همه ادیان، افراد را به انجام آن تشویق می‌کنند. بنابراین باید در این امر، مقدمات و ملزومات قانونی را که شرع و قانون آن را لازم الاجرا شمرده است، رعایت گردد تا نظام خانواده به درستی شکل بگیرد و موجبی برای ابطال و انحلال آن نباشد.

ازدواج بر اساس قانون و شرع، یک توافق دو طرفه و مبتنی بر رضایت طرفین است که دختر و پسر با اعلان رضایت و توافق قلبی خود به یکدیگر، مقدمات ازدواج را فراهم می‌کنند. بر این اساس عقد نکاح شکل می گیرد و رابطه ی زناشویی بین زوجین ایجاد می‌گردد. برای امر ازدواج رضایت دو طرف ضرورت دارد و هیچ یک از طرفین را نمی‌توان به صورت کلی به ازدواج مجبور نمود. با توجه به محدودیتی که دختر در ازدواج و رضایت نسبت به پسر دارد، اگر ازدواجی به اجبار صورت بگیرد، قانون آن را معتبر نخواهد شناخت و در نتیجه نکاحی هم شکل نخواهد گرفت.

در این مقاله که با همکاری گروه وکلای مهر، و دفتر وکالت محمد رضا مهری وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی ، تهیه شده است، به بررسی رویه ی قانونی در مورد اجبار به ازدواج پرداخته می‌شود.

مطالب مرتبط با شرایط اجبار به ازدواج

  • شرایط و موارد لازم برای ازدواج و تشکیل خانواده چیست؟
  • اجبار به ازدواج توسط پدر دختر چه آثاری دارد؟
  • اجبار به ازدواج توسط خواستگار چه آثاری دارد؟
  • عدم رضا به ازدواج چگونه می‌باشد؟
  • ضمانت اجرای حقوقی برای اجبار به ازدواج چیست؟
  • ضمانت اجرای کیفری برای اجبار به ازدواج چگونه است؟
  • وکیل و مشاور حقوقی خانواده چه ویژگیهایی دارد؟
طلاق به دلیل ازدواج مجدد

شرایط و موارد لازم برای ازدواج و تشکیل خانواده

برای تشکیل خانواده و ازدواج، با توجه به عقد بودن نکاح، رضایت هر دو طرف دختر و پسر از شرایط لازم می‌باشد و به این صورت باید هر دو برای این عمل رضایت و قصد نکاح داشته باشند و نباید به نحوی این رضا و قصد آنان به دلایلی مخدوش گردد. فقدان قصد و رضا خود می‌تواند به جهاتی از جهات اتفاق بیافتد. در صورت عدم رضایت دختر و یا پدر عقد نکاح اعتبار حقوقی نخواهد داشت هر چند دارای قصد و اراده باشند. با توجه به اینکه در عقد نکاح شخصیت طرفین در ازدواج تاثیر گذار می‌باشد، در صورتی که یکی از طرفین یا هر دو هیچ قصدی برای ازدواج نداشته باشند و یا نسبت به شخص مقابل، قصد نداشته باشند، عقد نکاح باطل خواهد بود.

اجبار به ازدواج توسط پدر دختر

با توجه به اراده ی طرفین برای ازدواج، رضایت آنان شرط تاثیر می‌باشد، در این صورت والدین نمی‌توانند هر یک از طرفین را برای ازدواج مجبور و اجبار به ازدواج نمایند. اگرچه رضایت پدر و یا جد پدری برای ازدواج دختر ضروری می‌باشد ولی طبیعی است که هیچ یک از پدر و یا جد پدری نمی‌توانند، دختر را برای ازدواج با شخصی که به هیچ وجه مطلوب او نمی‌باشد اجبار نماید و یا از ازدواج با شخصی که مطلوب دختر می‌باشد و رضایت دارد، منع نماید. اگرچه والدین برای ازدواج فرزند خود غبطه و مصلحت فرزند را در نظر می گیرند، ولی نباید به نحو افراطی باشد و اگر دختر را اجبار به ازدواج نمایند و ازدواج بر مبنای اجبار، واقع گردد، به جهت فقدان قصد و اراده ی دختر یا پسر، باطل خواهد بود.

شکایت از حکم غیابی

اجبار به ازدواج توسط خواستگار

قبل از نکاح، طرفین طبق آداب و رسوم و برای شناخت یکدیگر می‌توانند ملاقاتی داشته باشند و برای شناخت یکدیگر اقدام کنند تا در صورت رضایت و تفاهم اقدام به ازدواج نمایند. ولی اگر به هر دلیلی این رضایت و تفاهم حاصل نگردید، نباید طرف دیگر از این امر سو استفاده نماید و بخواهد اقدام به اجبار به ازدواج به طرف دیگر کند. طبیعی است هرگاه خواستگار و یا شخص دیگری، دختر و یا خانواده ی دختر را بخواهد، به جهت نکاح، تحت فشار قرار دهد و اجبار به ازدواج کند و برای این منظور از ارعاب و یا تهدید و ایجاد ضرب و جرح استفاده نموده و طرف مقابل را اجبار به ازدواج کند، اقدام او برای نکاح، قانونی نبوده و علاوه بر این، مستوجب مجازات کیفری هم خواهد بود.

عدم رضا به ازدواج

هرگاه عدم رضایت به ازدواج از ناحیه ی پدر دختر باشد و شخص دیگری را برای ازدواج با دختر اجبار نماید، در این صورت دختر می‌تواند با مراجعه به دادگاه و اعلام اینکه پدر او برخلاف اینکه خواستگار او شرایط لازم برای ازدواج را دارد و از ازدواج او ممانعت می‌کند، بدون رضایت پدر ازدواج نماید. اجازه ازدواج از دادگاه، در صورت حصول علم قطعی برای قاضی دادگاه خانواده، صادر می‌شود.

ضمانت اجرای حقوقی برای اجبار به ازدواج

هرگاه پدر دختر خود را بر خلاف اراده و قصد او، اجبار به ازدواج نمود، در این صورت می‌تواند از انجام اجبار پدر خود خودداری نماید و اگر تحت اجبار شدید او ازدواج صورت گرفت، این ازدواج به دلیل فقدان قصد و اراده باطل خواهد بود و در صورت اثبات اجبار، هیچ گونه اثر حقوقی نخواهد داشت. اگر به جهت اقدام پدر برای اجبار به ازدواج دختر، خسارت و یا آسیبی(روحی و یا جسمی) مستقیما به او وارد گردد، می‌تواند از باب مسوولیت مدنی و تسبیب از پدر خود مطالبه خسارت کند.

وکیل خانواده دیوان عالی کشور

ضمانت اجرای کیفری برای اجبار به ازدواج

در صورتی که خواستگار دختر برای اجبار به ازدواج از مواردی از جمله ارعاب و تهدید دختر و یا خانواده ی دختر استفاده نماید، در این صورت اگر قبل از ازدواج باشد، دارای ضمانت اجرای کیفری خواهد بود و به دلیل جرم تهدید، می‌تواند قابل پیگرد کیفری باشد و اگر در جریان این امر مرتکب ضرب و جرح شده باشد، به مجازات آن هم محکوم خواهد شد. در صورت ازدواج و نکاح، به دلیل فقدان قصد، عقد باطل خواهد بود.

وکیل متخصص امور خانواده و وکیل متخصص در ازدواج

موسسه حقوقی و داوری طلیعه عدالت و مهر پارسیان با مشاوره و همکاری دفتر وکالت  محمد رضا مهری، به عنوان بهترین وکیل در زمینه‌ی امور مربوط به ثبت احوال و احوال شخصیه و اثبات سیادت، به همراه تیم وکلای تخصصی اقدام به مشاوره و قبول دعاوی شما عزیزان می‌کند. جهت قبول وکالت در پرونده‌های ازدواج، قبول وکالت در پرونده طلاق توافقی، قبول وکالت و مشاوره حقوقی خواستگاری و تعیین مهریه، امور کیفری خانواده و قبول داوری در همه موضوعات خانواده، مشاوره حقوقی قبل از ازدواج، مشاوره حقوقی توافقات مابین زوجین قبل از ازدواج، و انجام امور حقوقی خود، می‌توانید با موسسه تماس بگیرید.

نویسنده: سید محسن میرقاسمی- کارشناس ارشد حقوق خصوصی

امتیاز دهی به مقاله

15 دیدگاه

  • اگر دختری رو به اجبار به عقد کسی در بیارن حکمش چیه البته (مادر دختر) دختری که در تمام عمر از مهر مادر محروم بوده و پرورشگاه بزرگ شده مادرش بعد 15 سال میره برش میگردونه پیش خودش طوری که نمیفمیده دخترش کدومه ایا چنین مادری حق مادری داره؟ و میتونه چیزی رو ب زور به دختر تحمیل کنه؟؟2 داماد دختر رو تهدید به قتل کرده و گفته حق نداره طلاق بگیره در صورتی که دختر به زور و اجبار به عقدش در اومده و هیچ رضایتی نداره

    • سلام
      اولا اینکه برای رضایت به جهت ازدواج، رضایت پدر لازمه نه مادر، دوم اینکه آیا نسب مادر با دختر اثبات شده؟ سوم اینکه شما اگه دختر رضایت نداشته چرا قبول کرده است و در این مورد نمی توان عدم وجود قصد را اثبات کرد. چهارم تهدید به قتل توسط داماد جرم می باشد.

  • با سلام و خسته نباشید دختر خاله من به اجبار توسط برادار و خواستگارش میخواهد ازدواج کند و هدف از این ازدواج این است که دختر خاله من عضو گروهک دموکرات کردستان بشود. خواستگار و برادران دختر خالم تهدیش کردن هم دختر خالمو و هم مادرشو به مرگ اگر به کسی بگه یا ازدواج نکنه. ماهم به صورت مخفیانه فهمیدیم الان باید چکار کرد؟ چه راهی میشه پیدا کرد که از دست برادراش و خواستگارش نجاتش داد با تشکر

    • سلام
      برای ازدواج فقط رضایت پدر ضروریه و یا جد پدری و اگر تهدید کرده باشن، می تونن به دادسرا شکایت کنن و موارد رو گزارش بدن

  • سلام
    دوست من مشکل بزرگی داره و اون اینه ک خانواده ش میخوان از تحصیل محرومش کنن و میگن باید ازدواج کنی.
    چ کاری از دوستم ساخته ست؟

  • من دختری ۲۸ ساله هستم پدر و مادرم با کتک و اجبار میخواهن من را به زور شوهر بدن چی کار میتونم کنم

    • سلام دختر 28 ساله رو که نمیتونن به زور شوهرش بدن میتونین از امضای عقدنامه خودداری بفرمایید با اداره اجتماعی تماس بگیرید

  • سلام من دختری 19 ساله هستم پدر و مادرم میخواهند مرا مجبور به ازدواج با پسری کنند که میلی به زندگی با او ندارم آیا میتوان نامه ای از دادگاه گرفت یا کاری کرد که مانع این ازدواج شود؟ لطفا جواب دهید

  • سلام.برادری با همکاری خواستگار خواهر۲۸ ساله ای رو به اجبار و تهدید به اینکه اگه با این فرد که من میگم ازدواج نکنی خودمو میکشم(جاقو روی دستش گرفته بوده که رگشو بزنه. حتی دختر خون روی دست برادر رو دیده) مجبور به ازدواج کرده و دختر از ترس عقدنامه رو امضا کرده. حتی قبل از عقد تلاش کرده که منصرف کنه برادر رو ولی مورد ضرب و شتم قرار گرفته. الان هم دختر قصد فرار داره.آیا عقد صحیح است؟

    • سلام این که شما فرمودید تهدید نیست. اگه به اجبار بله رو گفته باشه و عقد ازدواج با رضایت و به قصد ازدواج نباشه عقد باطله

  • سلام من دخترم و ۱۵ سالمه خوانوادم هم منو مجبور به ازدواج میکنن چه کار باید بکنم که این ازدواج درست نشه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *